W systemie z rodziny linuksa spotkamy się z wieloma poleceniami wydawanymi z poziomu terminala. Prawda jest taka, że jest to główny powód który odstrasza wielu użytkowników którzy po raz pierwszy zetknęli się z tym systemem. Przedstawię tutaj podstawowe komendy, które powinniśmy poznać aby sprawnie poruszać się po linuksie w trybie tekstowym.

    SKRÓTY KLAWISZOWE:

  • ctrl+shift+C – kopiowanie tekstu z konsoli

  • ctrl+shift+V – wklejania tekstu do konsoli

  • ctrl+C – przerywa wykonywanie się skryptu lub procesu

  • ctrl+shift+F – wyszukuje dane słowa w wyświetlonym tekście

  • scroll – kopiowanie tekstu z pomocą myszki

  • alt+f2 - uruchamianie programu

 

Pomoc

man – wyświetla pomoc do programu

Argumenty: ?

Przykład :

 > man ls

help – wyświetla polecenia dostępne w systemie

Argumenty: ?

Przykład :

SYSTEM:

shutdown - zamyka system

Argumenty: ?

Przykład :

alias – krótsza nazwa dla pewnej złożonej komendy np. zamiast za każdym razem wpisywać „sudo apt-get update && sudo apt-get upgrade” możemy stworzyć prosty alias o dowolnej nazwie np. „aktualizacja” który będzie odnosił się do obu tych poleceń

Argumenty: ?

Przykład:

 > alias aktualizacja="sudo apt-get update && sudo apt-get upgrade"

następnie wydajemy polecenie „alias”, abysprawdzić, czy alias aktualizacja został dodany

sprawdzamy działania naszego aliasu wydając polecenie „aktualizacja”

adduser – dodaje nowego użytkownika

Argumenty: ?

Przykład : tworzy nowe konto użytkownika „max”,

 > adduser max

newgrp – dodaje nową grupę

Argumenty: ?

Przykład :

passwd – zmiana hasła do konta

lugout – wylogowuje się

Argumenty: ?

Przykład :

who – sprawdza kto jest aktualnie zalogowany

Argumenty: ?

Przykład :

whoami – sprawdza, kim jesteśmy

Argumenty: ?

Przykład :

mesg – zezwolenie na przyjmowanie komunikatów

Argumenty: ?

Przykład :

write – wysyłanie wiadomości do innego użytkownika

Argumenty: ?

Przykład :

wall – wysyłanie wiadomości do wszystkich użytkowników.

Argumenty: ?

Przykład :

talk – możiwość interaktywnej rozmowy.

Argumenty: ?

Przykład :

finger – wyświetla sczegółowe dane o użytkownikach.

Argumenty: ?

Przykład :

 > finger max

chmod – nadaje prawa dostępu do plików i katalogów.

Argumenty:

Podobnie jak przy wyświetlaniu informacji podczas polecenia „ls -l” tak i tutaj obowiązują podobne zasady nadawania praw. Łatwiejszy do przyswojenia jest zapis liczbowy, a więc wytłumaczę go na przykładzie nadania praw do pliku:

Odpowiednik zapisu znakowego:

4 - r

2 -w

1 - x

Przyjmując, że chcemy nadać takie oto prawa 751 musimy pamiętać o jednej zasadzie zapisu:

Właściciel – 4+2+1=7 ( pełne prawa: odczyt, modyfikacja, uruchomienie )

Grupa – 4+1=5 ( prawo do: odczytu, uruchomienia )

Inni – 1=1 ( prawo tylko do uruchomienia )

Przykład :

 > chmod 751 nowy_plik.

chown – zmienia właściciela pliku.

Argumenty: ?

Przykład :

chgrp – zmienia grupę jako właściciela pliku.

Argumenty: ?

Przykład :

arch – wyświetla model naszej architektury procesora.

free – informacje o pamięci operacyjnej.

lshw – wyswietlanie informacji o naszym sprzęcie.

uname – wyświetlanie informacji o systemie

Argumenty:

Przykład: szczegółowe wiadomości na temat naszego systemu operacyjnego

 > uname -a

w – kto jest obecnie zalogowany.

clear – czyszczenie zawartości tekstu w terminalu.

PLIKI I KATALOGI:

ls – pokazuje zawartość katalogu

Argumenty:

>ls -a – wyświetlanie zawartości łącznie z ukrytymi plikami,

>ls-l – wyświetla więcej szczegółów na temat zawartości katalogów.

Przykład :

 > ls -al

Po wykonaniu naszego przykładu otrzymamy listę zawartości katalogu wraz z wieloma informacjami. Najlepiej wyjaśnić jak czytać te informacje na podstawie rozpisania jednej linii:

drwx------ 3 max max 4096 sie 7 13:46 .adobe

drwx – typ elementu i prawa do niego. Pierwsza litera oznacza typ elementu:

b – plik blokowy,

c – plik specjalny,

d – katalog,

p – nazwany potok,

f – zwykły plik,

l – dowiązania symboliczne,

s – gniazdo,

Interpretacja praw do katalogów: r-prawo do przeszukania pliku, w – prawo do zmiany zawartości, x – prawo do wejścia do katalogu.

Interpretacja praw do plików: r – prawo do odczytania pliku, w – prawo do modyfikacji pliku, x -prawo do uruchomienia pliku.

3 – liczba powiązań do tego elementu

max – właściciel pliku ( max )

max – grupa, która została przypisana do tego pliku ( max )

4096 – rozmiar pliku

7 13:46 – data modyfikacji

.adobe – nazwa pliku. Kropka przed nazwą oznacza, że mamy do czynienia z plikiem ukrytym.

vdir – wyświetla taki sam efekt jak polecenie „ls -l” tyle, że bez kolorowej składni

pwd – wyświetla pełną ścieżkę dostępu do katalogu, w którym się obecnie znajduje

Argumenty: ?

Przykład : >

> pwd

cd – zmienia katalog

Argumenty:

>cd ~ przechodzi do katalogu domowego niezależnie od naszej obecnej lokalizacji

Przykład :

 > cd Programy ( przechodzi do katalogu „Programy” )

rmdir – usuwa katalog ( polecenie to potrafi usuwać tylko puste katalogi )

Argumenty: ?

Przykład :przykład ten tworzy pusty katalog.

 > mkdir nowy_katalog

mkdir – tworzy nowy katalog

Argumenty:

>mkdir -m – pozwala nadać odpowiednie prawa dostępu do katalogu w momencie jego tworzenia

>mkdir -v -wyświetla potwierdzenie utworzenia katalogu

Przykład :tworzy nowy katalog o nazwie „nowy_katalog” wraz z potwierdeniem

 > mkdir nowy_katalog -v

touch – tworzy nowy plik

Argumenty: ?

Przykład: tworzy nowy plik o nazwie „nowy_plik”

> touch nowy_plik

cat – edycjav tekstu

Argumenty: ?

Przykład :

rm – usuwa plik

Argumenty:

>rm -r – pozwala na rekurensywne usuwanie całych struktur katalogów niezależnie czy są puste, czy nie

>rm -f – usuwa pliki bez potwierdzenia, nie zgłaszając błędów jeśli pliku nie da się usunąć

>rm -v – wyświetla informacje o pliku, który został usunięty

Przykład : usuwa plik wyświetlając informacje o nim

 > rm nowy_plik -v

mv – przenosi plik lub zmienia jego nazwę

Argumenty: ?

Przykład :

cp – kopiuje plik

Argumenty: ?

Przykład :

mvdir – przenosi plik lub zmienia jego nazwę

Argumenty: ?

Przykład :

df – wyświetla parametry o zajętości partycji w systemie,

PROCESY:

ps – pokazuje procesy, które są aktualnie wykonywane

Argumenty: ?

Przykład :

kill – zabija proces

Argumenty: ?

Przykład :

ARCHIWIZACJA DANYCH:

gzip – kompresuje plik „gz”

Argumenty: ?

Przykład :

tar - archiwizuje plik „tar”

Argumenty: ?

Przykład :

Go to top